كيانيان:
بازيگران ستاره و تكنقش، صنعت سينما را ميچرخانند
«رضا كيانيان» در نشستي با موضوع بازيگري گفت: بازيگراني كه در سينما، تك نقش و ستاره هستند، ميتوانند به گردش سرمايه در سينما كمك كنند و در اين ميان بازيهاي چندبعدي و پيچيده براي نقشهاي دوم و سوم بهكار برده ميشود و ما از اين جهت، مديون ستارگان سينما هستيم.
رضا كيانيان به دعوت فرهنگستان هنر در كارگاه پژوهشي بازيگري، در تالار وحدت سخنراني كرد.
وي كه در جمع علاقمندان به سينما و دانشجويان سخن ميگفت، با اشاره به بازيگر مؤلف بيان داشت: هميشه با عنوان «بازيگر مؤلف»
مشكل داشتم و دارم و حال كارگردان مولف نيز پديد آمده است.
وي افزود: گروهي از منتقدان ايراني در يك مجله فرانسوي در همان كشور «كارگرداني مؤلف»
را بيان كردهاند كه در ايران پيگيري نشد. هر كارگردان يك مولفه خاصي را در كارهايش پيگيري ميكند كه دغدغه كارگردان است و معتقدم اين دغدغه در همه كارگردانان وجود دارد.
وي در ادامه از چهار سطح براي هر انسان و به تبع آن بازيگر نام برد و گفت: هر بازيگر چهار سطح عقلاني، احساسي، روزمرگي و جنسي و غريزي دارد. بازيگران نيز در بازيهاي خود از اين چهار سطح استفاده ميكنند، اما برخي از بازيگران قادرند دو بعد آن را استفاده كنند، برخي يك بعد آن را داشته و برخي نيز توانايي استفاده از چهار بعد آن را دارند.
كيانيان تصريح كرد: فردي مانند «مارلون براندو»
كه همه به عنوان غول بازيگري آن را ميشناسيم، اما آيا تاكنون ديدهايد وي بتواند نقش يك دكتر يا فيلسوف را بازي كند؟ ما تاكنون مارلون براندو را در اين نقش نديدهايم چرا كه قادر به بازي در اين نقش نيست، او از عقل در بازي استفاده نميكند و تنها سه سطح جنسي، احساسي و روزمرگي را دارد و توانايي بازي كردن در نقش يك دكتر را ندارد، اما ميتواند در نقش يك عاشق يا يك شورشي بهخوبي بازي كند.
كيانيان بيان داشت: بازيگري چون
«آنتوني هاپكينز» ميتواند تمام نقشها را در چهار سطح بازي كند. او زماني ميتواند دزد باشد، زماني يك مرد هوسران، زماني يك شورشي و زماني يك دكتر و يا فيلسوف بزرگ. اما فردي مانند «هريسون فورد» را نميتوان در نقش غيراكشن ديد و پذيرفت.
اين بازيگر سينما و تئاتر در ادامه اين نشست، يادآور شد: برخي از بازيگران يكبعدي هستند و برخي نيز چهار بعدي هستند و ميتوانند در هرگونه نقشي ظاهر شوند. يك بازيگر قرار است نقش آدمهاي ديگر را بازي كند اما برخي از بازيگران نيز تنها قادر به بازي در يك نقش هستند.
وي خاطرنشان ساخت: فردي چون «فردين» تنها در يك نقش بازي ميكرد چرا كه او در اين نقش گير كرده بود. سينما يك تجارت است كه نيازمند گردش سرمايه بوده و برخي از كارگردانان و تهيهكنندگان نيز براي گردش اين سرمايه، بازي را در همان نقش ميخواهند. او نيز مجبور بود آن گونه بازي كند اما توانايي بازي در نقشهاي ديگر را نيز داشت.
كيانيان تصريح كرد: «فردين» در خاطرات خود نوشته بود كه «هميشه منتظر بودم يكي از كارگردانان جوان در آن دوره مثل مهرجويي و كيميايي بهمن زنگ زده و بازي در نقشي را از من تقاضا كند» كه اين امر صورت نگرفت. او تنها فرصت يافت كه در فيلم «غزل» نقشي متفاوت را بازي كند و بسيار خوب هم بازي كرد.
وي در ادامه به تك ستارههاي سينما اشاره كرد و بيان داشت: برخي از بازيگران تك نقش هستند و به خاطر ظاهر زيبا و خوبي كه دارند گيشه را ميچرخانند و در صنعت سينما نقش تعيينكنندهاي دارند. كمتر تماشاگري نيز در جهان وجود دارد كه پول بدهند و بروند يك فيلم كم ستاره ببينند. معتقدم تجارت سينما روي دوش تكنقشهاي سينما هست و من ممنون آنها هستم.
كيانيان در ادامه تصريح كرد: علاوه بر ساخت فيلمهايي با تك ستاره ، فيلمهايي نيز ساخته ميشود كه تماشاگر خاص دارند. تا زماني كه صنعت سينماي ما به وسيله تك بازيگران به گردش در ميآيد ما هم ميتوانيم در نقشهاي ديگر بازي كنيم و تماشاگران خاص نيز به تماشاي فيلمهاي خاص بنشينند.هميشه تك نقشها در سطح روزمرگي و احساسي ميچرخند و در فيلمها به مسائل روزمره و عاطفي ميپردازند.
وي گفت: اين موارد تنها در سينماي ايران صدق نميكند بلكه در تمام جهان اين گونه است، هميشه نقش اول سينماي تجاري آدمي است كه نبايد كار خاصي انجام دهد و نقشهاي دوم و سوم داراي بازيهاي قوي و چند بعدي هستند و ميتوانند از تمام سطوح عنوان شده استفاده كنند.
كيانيان همچنين يادآور شد: آنچه را گفتم دليل بر آن نيست كه مردم عام نميفهمند، در تمام جهان اين گونه است و نگاه عام از مسائل روزمره، عاطفي و جنسي بالاتر نميرود.
وي در ادامه با طرح اين سؤال كه آيا بازيگر بايد همه چيز را تجربه كند يا خير؟، گفت: وقتي صحبت از تجربه كردن ميآيد، مسائل جنسي، روزمره و مسائلي چون اعتياد كه راحتتر است همه براي تجربه كردن به سراغ آنها ميروند، اما اين گونه نيست. معتقدم بايد اعتقاداتي نيز در ميان باشد، هنگامي كه فرد براي تجربه معتاد ميشود ديگر راه بازگشت ندارد. بنابراين نميتوان همه چيز را تجربه كرد. نميتوان عشق را تجربه كرد چرا كه درگير آن ميشوي، نميتوان دزدي را تجربه كرد، چرا كه تجربه دزدي، خود يك تجربه است.
وي تصريح كرد: با اين حال انسان همه چيز را در ذهن خود تجربه ميكند، بشر هميشه در ورطه گناه و توبه قرار دارد و دوست دارد كه پاك باشد و اگر قرار باشد گناه نكنيم، ديگر بشر نيستيم.
وي ادامه داد: براي رسيدن به سطوح دلي و عقلي بايد تلاش كرد.
وي در ادامه به سئوالهای خبرنگاران پاسخ گفت و درباره شباهتش به آلپاچينو و رابرت دنيرو گفت: من از جهاتي چهرهام شبيه اين دو بازيگر است اما آن منتقدي كه اين شباهت را داده، تحليل كند كه در چه سكانسها و نقشهايي من به آنها شباهت دارم و در اين خصوص تحليل بدهد نه به خاطر يك خال اين شباهت را عنوان كند.
وي درباره الگوي بازيگري نيز گفت: من بارها گفتهام كه الگوي بازيگري ندارم، چرا كه كساني كه ميگويند الگوي بازيگري دارند خودشان را لو ميدهند.
اصل نگاه هنرمندان به تئاتر دفاع مقدس مشکل دارد
رئیس انجمن تئاتر انقلاب و دفاع مقدس در ششمین گردهمایی انجمن در عسلویه یکی از ایرادهای این حوزه را وجود مشکل در نگاه هنرمندان به تئاتر دفاع مقدس دانست.
حسین مسافر آستانه در این نشست گفت: امروز ادبیات دفاع مقدس در جامعه باید تبدیل به یک فرهنگ شود. لذا باید بررسی کرد و دید که وقتی از یک واقعه تاریخی صحبت میکنیم آیا باید تنها به ذکر آن واقعه اکتفا کنیم یا بهتر است کاربرد آن وقایع را در زندگی روزمره نیز مورد بررسی قرار دهیم و جایگاه آن را در زندگی امروزمان پیدا کنیم.
وی ادامه داد: کار هنرمند تفکیک واقعیتهای ظاهری و باطنی است و او با کنکاش در این مسیر و تفکیک دیدگاههای خود این تفاوتها را درک و با نگاه خاص خود به ما منتقل میکند. در حالی که امروز ما در اصل نگاهمان به مقوله تئاتر دفاع مقدس مشکل داریم و این جریان برای ما هنوز تبدیل به یک فرهنگ نشده است. در ادامه منوچهر اکبرلو با تقسیمبندی ادبیات دفاع مقدس در دورههای مختلف زمانی توضیح داد: دهه 60 و سالهای آغاز جنگ ما شاهد یک دهه از ادبیات نمایشی سلحشورانه هستیم که تمام مدت از لطمات جنگ سخن میگوید و بعد از آن نیز در دهه 70 همچنان رزمندگانی را میبینیم که این بار به خانههای خود بازگشته و البته دستهبندیهای مختلف دارند.
وی افزود: جلوتر که میرویم در دهه 80 شاهد تکثیر بیشتر شخصیتهای جنگ هستیم و حتی کسانی را میبینیم که مستقیما در جنگ شرکت نکردهاند ولی بازخورد جنگ و تاثیر آن در زندگی این افراد به خوبی دیده میشود. طوری که در این سالها که ما در نیمههای پایانی آن قرار داریم شاهد بررسی مسائلی هستیم که شاید پیش از این جزو نقطههای کور محسوب میشدند.
این نویسنده و محقق تئاتر در ادامه اظهار داشت: به اعتقاد من از دهه 80 به بعد تئاتر انقلاب و دفاع مقدس زیرمجموعهای از نمایشنامهنویسی اجتماعی است و به نوعی دست به نقد میزند و دامنهاش در گذر زمان بیشتر میشود و مستقیم آدمهای حاضر در جنگ را مورد توجه قرار نمیدهد.
شهرام کرمی نیز در ادامه نشست گفت: تئاتر دفاع مقدس این روزها به شدت مورد بحث است و فعالیتهای زیادی در ارتباط با آن صورت گرفته و حتی موجب پدید آمدن خیلی از هنرها شده است. یکی از مهمترین حوادث بعد از انقلاب ایران، جنگ تحمیلی هشت ساله است که در کنار آن جریان تئاتر دفاع مقدس نیز شکل گرفته است. کرمی تصریح کرد: جریان تئاتر دفاع مقدس زنده و پویا بود که بعد از توقف جشنواره آن متوقف و بسیاری از حرکتهای اجرایی آن کمرنگ شد. تئاتر دفاع مقدس به نوعی معادل تئاتر جنگ یا تئاتر مقاومت در دنیا است. در حالی که الگویی که در کشور ما از این گونه ایجاد و رایج شده معادلی در تئاتر اروپا ندارد.
عضو کانون کارگردانان انجمن تئاتر انقلاب و دفاع مقدس افزود: به عقیده من تئاتر مقاومت محدود به یک حادثه و مقطع نیست، هر چند جنگ تحمیلی ما سپری شده باشد. بلکه این جریان میتواند بر دهههای بعد از خود نیز تاثیر گذارد و بستری مناسب برای حوادث بعدی فراهم کند، چه بسا که ما شاهد اثرات اجتماعی جنگ بر نسلی که درگیر آن بوده و نسلهای بعد از آن نیز هستیم.
کرمی در بخش دیگر سخنان خود گفت: بعد از انقلاب، جنگ یک اتفاق معمولی نبود. بلکه خیلی از موضوعها را تحتالشعاع قرار داد. به همین دلیل حساسیت زیادی روی آن وجود داشت و حتی یک نگاه سلیقهای بر آن حاکم شد. متاسفانه در این عرصه ما سعی نکردیم بدون هیچ محدودیت نگاه جسورانه به جنگ داشته باشیم. وی افزود: همین مسئله باعث شد تعداد آثار ما در حوزه دفاع مقدس اندک و محدود باشد.
در حالی که جنگ میتواند بستری برای انتقال دغدغههای یک نسل به نسلهای بعد فراهم کند و همچنان ادامه داشته باشد. ولی ما هنوز در این عرصه به یک راهکار درست و سازنده نرسیدهایم. مدیر مرکز هنرهای نمایشی سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران اظهار داشت: تئاتر ما هنوز به مرحلهای از فراگیری نرسیده که بازتابی از کارمان باشد و بر اساس آن روی مخاطب تاثیر بگذارد. مادامی که ما به این تاثیرگذاری و فراگیری نرسیم نمیتوانیم به شکلگیری تئاتر دفاع مقدس هم بپردازیم.
"تولپان" طاووس طلایی جشنواره هند را به خانه برد
هیئت داوران سی و نهمین جشنواره بینالمللی فیلم هند IFFI شامل نیکی کریمی از ایران جایزه بهترین فیلم را به نخستین تجربه کارگردانی سرگئی دوورتسوی فیلمساز قزاق اعطا کرد. خبرگزاری فرانسه اعلام کرد جشنواره فیلم هند سال 2008 سهشنبه پس از 10 روز به کار خود در جزیره گوا پایان داد و "تولپان" دوورتسوی جز جایزه طاووس طلایی و 800 دلاری بهترین فیلم جشنواره، جایزه کارگردان آیندهدار را نیز دریافت کرد. این فیلم تولید مشترک آلمان، سوئیس، قزاقستان، روسیه و لهستان و درباره پسری جوان با گوشهای بزرگ است که بعد از به پایان رساندن خدمت سربازی به خانه خود در استپ قزاق بازمیگردد، با این امید که ازدواج کند و یک چوپان باشد."تولپان" ماه مه پیش در جشنواره کن برنده سه جایزه از جمله جایزه اصلی بخش نوعی نگاه شد و اخیرا جایزه بهترین فیلم دومین دوره جوایز اسکرین آسیا پاسیفیک را نیز دریافت کرد. این فیلم نماینده قزاقستان در اسکار بهترین فیلم غیرانگلیسیزبان امسال است. دوورتسوی پس از دریافت جایزه خود گفت: تصور میکنم فیلمها نمیتوانند دنیا را عوض کنند، اما میتوانند آدمها را عوض کنند و این آدمها هستند که دنیا را تغییر میدهند.
طاووس نقرهای جایزه ویژه هیئت داوران نیز به مالینی فونسکا بازیگر زن سریلانکایی برای بازی در فیلم "گلهای آسمان" رسید. امسال 15 فیلم از آسیا، آسیا پاسیفیک و آمریکای لاتین در بخش مسابقه جشنواره هند برای دریافت جایزه اصلی رقابت داشتند.پیتر چان فیلمساز تایلندی ریاست هیئت داوران را به عهده داشت و دیگر اعضا هیئت داوری شامل کریمی، مارکو مولر مدیر هنری جشنواره ونیز، لاو دیاز کارگردان فیلیپینی و تابو بازیگر هندی بودند. برگزارکنندگان IFFI در پی حملههای تروریستی چهارشنبه پیش به بمبئی که حداقل 188 کشته برجای گذاشت، بعضی از برنامههای جشنواره امسال را حذف کردند. در این دوره جشنواره بیش از 225 فیلم از 44 کشور در جشنواره هند نمایش داده شد. سی و نهمین جشنواره بینالمللی فیلم هند از 22 نوامبر (دوم آذر) با فیلم هنگ کنگی "جنگسالاران" ساخته چان آغاز شد و دوم دسامبر (12 آذر) با "آواز گنجشکها" مجید مجیدی از ایران به پایان رسید.
«دشمن مردم» اوایل جولای اکران می شود
فیلم «دشمن مردم» با بازی «جانی دپ» و «کریستین بل» اوایل جولای (اواسط تیر) اکران خواهد شد . به نقل از کامینگ سون؛ «مایکل مان» کارگردانی این فیلم را برعهده گرفته است. این فیلم با اقتباس از کتاب «برایان بروگ»
ساخته خواهد شد. «دشمن مردم» بخشهایی از فعالیتهای «جان دلینگر» سارق مشهور بانک در آمریکا را روایت میکند که «جانی دپ» در نقش «دلینگر» ظاهر خواهد شد. هچنین «ماریون کوتیار» هنرپیشه برنده جایزه اسکار در این فیلم بازی خواهد کرد. «جانی دپ» در ایالت کنتاکی به دنیا آمد و فرزند سنیور جان کریستوفر دپ و بتی سو پالمر است. در سال ۱۹۷۰ همراه با خانوادهاش به فلوریدا نقل مکان کرد و در آنجا بزرگ شد. خانواده جانی از نژادهای ایرلندی و آلمانی و آمریکایی اصیل هستند، در حالیکه دپ یک نام فرانسوی است. والدین او هنگامی که ۱۵ ساله بود، در سال ۱۹۷۸ از هم طلاق گرفتند و او یک سال بعد از مدرسه اخراج شد.

